Vuurwerkvoorlichting via buurtpreventie-app en scholen

Blindengeleidehond in een nieuw tuig kijkt op en kijkt de camera in

‘Steek geen vuurwerk af in de nabijheid van een geleidehond en zijn baas’ en ‘respecteer de vuurwerkvrije zones en toegestane tijden voor afsteken’. Deze boodschap brengt KNGF Geleidehonden dit jaar wederom onder de aandacht van vuurwerkafstekende Nederlanders.

De geleidehondenschool zet daarbij de hulp in van 6.000 WhatsApp-groepen van burgerinitiatief WhatsApp Buurtpreventie (Wabp) en organiseert voorlichtingsessies van geleidehondbezitters in de bovenbouwklassen van het basisonderwijs. Centraal staat de enorme impact die onverwachte vuurwerkknallen kunnen hebben voor de geleidehond en diens visueel of anderszins beperkte baas.
40% ondervond hinder van vuurwerk


Peter van der Heijden, Hoofd Training en Cliëntenzorg bij KNGF Geleidehonden: ‘Veel geleidehondenbazen voelen zich gedurende de decembermaand niet veilig op straat en zijn daardoor beperkt in hun bewegingsvrijheid. Vuurwerk hoort bij de viering van de jaarwisseling, maar er zijn kwetsbare groepen in de samenleving die daar ernstig hinder van ondervinden.’ 

Uit onderzoek blijkt dat 40% van de geleidehondenbezitters wel eens een vervelende situatie heeft meegemaakt als gevolg van vuurwerk dat (soms zelfs doelbewust) in hun nabijheid is ontploft. De onverwachte en harde knallen kunnen grote gevolgen hebben voor zowel hond als baas.

De angst plus de schrikreactie van de baas en de hond kunnen van invloed zijn op het geleidewerk. Niet alleen is de hond afgeleid van zijn taak, ook kan hij blijvende angst voor harde geluiden ontwikkelen. ‘Een traumatische ervaring met vuurwerk kan in het ergste geval leiden tot afkeuring van de geleidehond en heeft daarmee grote gevolgen voor de zelfstandigheid en het sociale leven van de betrokken baas’, aldus Peter van der Heijden.

Gerichter optreden door buurtpreventie-app

In samenwerking met het landelijk burgerinitiatief WhatsApp Buurtpreventie worden deelnemers van de ruim 6.000 aangesloten Whatsapp-groepen geïnformeerd over de wettelijke en gemeentelijke regelingen rondom het afsteken van vuurwerk. Daarbij wordt ook benadrukt wat de impact van vuurwerk is op kwetsbare groepen, zoals blinden en slechtzienden of veteranen met PTSS en hun eventuele blindengeleide- of PTSS buddyhond. 

Stephanie Nap, oprichtster WhatsApp Buurtpreventie Nederland licht toe: ‘We merken dat er onduidelijkheid bestaat over de toegestane momenten en plaatsen voor het afsteken van vuurwerk. Er zijn zowel wettelijke regels als gemeentelijk beleid. Onze app is in eerste instantie bedoeld voor alarmmeldingen, maar zeker in deze periode ontstaan er vragen over het verschil tussen gevaar en overlast. Met deze voorlichting geven we onze buurtpreventiegroepen concrete informatie en tips om situaties te beoordelen, zodat zij in de juiste gevallen extra ogen voor de politie zijn om op te treden tegen vuurwerkafstekers die zich niet aan de regels houden en gevaar vormen voor de buurt(bewoners). Onze app heeft in verschillende gemeenten al bewezen effectief te zijn tegen een aanzienlijke vermindering van criminaliteit. We hopen met deze samenwerking rond de jaarwisseling ook een bijdrage te leveren aan de veiligheid en leefbaarheid van kwetsbare groepen in de gemeenten.’

Voorlichting scholieren maakt indruk

Ook de vuurwerkafstekers zelf, vaak jeugd van relatief jonge leeftijd, worden door speciale voorlichters geïnformeerd over de regels rond het afsteken en de mogelijke gevolgen van het niet naleven daarvan. Jacqueline Vrijland is een van de KNGF-ambassadeurs die scholieren van groep 7/8 voorlichting geeft en dat maakt vaak indruk. Met haar blindengeleidehond Nadia aan haar zijde vertelt ze welk effect vuurwerk kan hebben op baas en hond. ‘Het is een misverstand dat een geleidehond heeft geleerd zich nergens door te laten afleiden, zelfs niet door vuurwerk. De honden worden getraind om te wennen aan harde, onverwachte geluiden, maar op de enorm harde knallen die rond de jaarwisseling op straat te horen zijn, valt niet te trainen.’ Oud-politieagent Nelis Jutte beaamt: ‘Voor een aantal veteranen met PTSS betekent vuurwerk oorlog in hun hoofd; alles komt dan weer letterlijk en figuurlijk terug. Sommigen blijven tijdens de gehele vuurwerkperiode noodgedwongen binnen of vluchten naar een vuurwerkvrij vakantiepark.’

Verbod op consumentenvuurwerk

KNGF Geleidehonden steunt daarom het vuurwerkmanifest. De organisatie wil dat consumentenvuurwerk verboden wordt en vuurwerk in de toekomst alleen nog mag worden afgestoken door professionals. Tot die tijd dringt de geleidehondenschool aan op vuurwerkvrije zones en het streng handhaven van afsteektijden. KNGF Geleidehonden roept mensen op om geen vuurwerk in de nabijheid van de geleidehond en zijn (visueel) beperkte baas af te steken. Of om de geleidehondgebruiker te waarschuwen als men ziet dat er vuurwerk wordt gegooid, dan wel de afsteker(s) hier op aan te spreken.

Lees ons standpunt over vuurwerk